สมุนไพรในตำรับที่จดแจ้งได้

ขันทองพยาบาท

False Lime Root

Suregada multiflora (A. Juss.) Baill. ( Gelonium multiflorum A. Juss.

วงศ์
วงศ์ยางพารา (Euphorbiaceae)
ส่วนที่ใช้
แก่น
ชื่อเครื่องยา
Suregadae Multiflorae Radix False Lime Root
ชื่ออื่น
ดูกไส, ยางปลวก
ในประกาศ
อยู่ใน 6 ตำรับที่จดแจ้งได้ (2 ตำรับเป็นแคปซูล)
ต้นขันทองพยาบาท
ภาพ: Mokkie · Wikimedia Commons · CC BY-SA 3.0 · ปรับขนาด
ตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย (THP)

สารสำคัญและเกณฑ์คุณภาพของขันทองพยาบาท

สรุปจากบท Root False Lime Root ในตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย ของกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ซึ่งใช้เป็นเกณฑ์ตรวจวัตถุดิบรากแห้ง

ตำราไม่ได้กำหนดปริมาณสารสำคัญขั้นต่ำสำหรับสมุนไพรตัวนี้ ใช้เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบด้านล่างในการตรวจรับ

องค์ประกอบสำคัญ

  • สารสำคัญ ไดเทอร์พีนแลคโตน

บทใน THP ว่าด้วยราก ส่วนตำรับในประกาศใช้แก่น เกณฑ์คุณภาพในหน้านี้จึงใช้กับรากเท่านั้น

เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบ

สิ่งแปลกปลอมไม่เกิน 2.0% w/w
น้ำหนักที่หายไปเมื่อทำให้แห้งไม่เกิน 2.0% w/w
เถ้ารวมไม่เกิน 5.0% w/w
เถ้าที่ไม่ละลายในกรดไม่เกิน 1.0% w/w
สารสกัดที่ละลายในน้ำไม่น้อยกว่า 6.0% w/w
สารสกัดที่ละลายในเอทานอลไม่น้อยกว่า 5.0% w/w

การเก็บรักษา: เก็บในภาชนะปิดสนิท ป้องกันแสง ในที่แห้ง

ที่มา: Thai Herbal Pharmacopoeia กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ (ฉบับออนไลน์ เข้าถึง 21 ต.ค. 2569)อ่านบทเต็มใน THP
ตำรับที่ใช้ขันทองพยาบาท

6 ตำรับที่มีขันทองพยาบาทเป็นส่วนประกอบ

กดชื่อตำรับเพื่อดูสูตร ขนาดและวิธีใช้ และข้อความบนฉลากตามประกาศ

ศักยภาพการพัฒนา

ต่อยอดขันทองพยาบาทเป็นผลิตภัณฑ์กับกลุ่ม TIBD

อยู่ในตำรับที่จดแจ้งได้6 ตำรับใช้เป็นตัวยาในตำรับผสม
เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบตาม THP6 หัวข้อใช้ตรวจรับวัตถุดิบก่อนผลิต
สารสำคัญที่ตำรากำหนดปริมาณไม่กำหนดตรวจคุณภาพด้วยเกณฑ์วัตถุดิบ

ต่อยอดได้ 3 ทาง 1ยื่นจดแจ้งตามตำรับ2ปรับสูตรแล้วยื่นแจ้งรายละเอียด3พัฒนาเป็นยาพัฒนาจากสมุนไพร (ข.) หรือผลิตภัณฑ์สมุนไพรเพื่อสุขภาพ (ค.)ดูเส้นทางต่อยอด