สมุนไพรในตำรับที่จดแจ้งได้
แสมสาร
Senna Garrettiana Heartwood
Senna garrettiana (Craib) H. S. Irwin & Barneby
- วงศ์
- วงศ์ถั่ว ()
- ส่วนที่ใช้
- แก่น
- ชื่อเครื่องยา
- Sennae Garrettianae Lignum Senna Garrettiana Heartwood
- ชื่ออื่น
- ขี้เหล็กโคก, ขี้เหล็กป่า
- ในประกาศ
- อยู่ใน 7 ตำรับที่จดแจ้งได้ (3 ตำรับเป็นแคปซูล)
ตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย (THP)
สารสำคัญและเกณฑ์คุณภาพของแสมสาร
สรุปจากบท Laxative Senna Garrettiana Heartwood ในตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย ของกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ซึ่งใช้เป็นเกณฑ์ตรวจวัตถุดิบแก่นแห้ง
ตำราไม่ได้กำหนดปริมาณสารสำคัญขั้นต่ำสำหรับสมุนไพรตัวนี้ ใช้เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบด้านล่างในการตรวจรับ
องค์ประกอบสำคัญ
- แอนทราควิโนน เช่น aloe-emodin, cassialoin, chrysophanol, emodin
- สติลบีน เช่น cassigarols, piceatannol
เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบ
| สิ่งแปลกปลอม | ไม่เกิน 2.0% w/w |
| น้ำหนักที่หายไปเมื่อทำให้แห้ง | ไม่เกิน 8.0% w/w |
| เถ้ารวม | ไม่เกิน 9.0% w/w |
| สารสกัดที่ละลายในน้ำ | ไม่น้อยกว่า 3.0% w/w |
| สารสกัดที่ละลายในเอทานอล | ไม่น้อยกว่า 6.0% w/w |
การเก็บรักษา: เก็บในภาชนะปิดสนิท ป้องกันแสง ในที่แห้ง
ที่มา: Thai Herbal Pharmacopoeia กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ (ฉบับออนไลน์ เข้าถึง 21 ต.ค. 2569)อ่านบทเต็มใน THP
ตำรับที่ใช้แสมสาร
7 ตำรับที่มีแสมสารเป็นส่วนประกอบ
กดชื่อตำรับเพื่อดูสูตร ขนาดและวิธีใช้ และข้อความบนฉลากตามประกาศ
- ยาประสะว่านนางคำขับน้ำคาวปลา ช่วยให้มดลูกเข้าอู่ในสตรีหลังคลอด (ขายเฉพาะสถานที่มีใบอนุญาต) · กรณีใช้ในสรรพคุณ “ขับโลหิตและน้ำคาวปลาในสตรีหลังคลอด” ให้เป็นผลิตภัณฑ์สมุนไพร ขายเฉพาะให้กับสถานพยาบาล
- ยาบำรุงโลหิตบำรุงโลหิต
- ยากษัยเส้นบรรเทาอาการปวดเมื่อยตามร่างกาย ปวดหลัง ปวดเอว
- ยาประสะว่านนางคำขับน้ำคาวปลา ช่วยให้มดลูกเข้าอู่ในสตรีหลังคลอด (ขายเฉพาะสถานที่มีใบอนุญาต) · กรณีใช้ในสรรพคุณ “ขับโลหิตและน้ำคาวปลาในสตรีหลังคลอด” ให้เป็นผลิตภัณฑ์สมุนไพร ขายเฉพาะให้กับสถานพยาบาล
- ยาบำรุงโลหิตบำรุงโลหิต
- ยากษัยเส้นบรรเทาอาการปวดเมื่อยตามร่างกาย ปวดหลัง ปวดเอว
- ยากษัยเส้นบรรเทาอาการปวดเมื่อยตามร่างกาย ปวดหลัง ปวดเอว
ศักยภาพการพัฒนา
ต่อยอดแสมสารเป็นผลิตภัณฑ์กับกลุ่ม TIBD
อยู่ในตำรับที่จดแจ้งได้7 ตำรับใช้เป็นตัวยาในตำรับผสม
เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบตาม THP5 หัวข้อใช้ตรวจรับวัตถุดิบก่อนผลิต
สารสำคัญที่ตำรากำหนดปริมาณไม่กำหนดตรวจคุณภาพด้วยเกณฑ์วัตถุดิบ
ต่อยอดได้ 3 ทาง 1ยื่นจดแจ้งตามตำรับ2ปรับสูตรแล้วยื่นแจ้งรายละเอียด3พัฒนาเป็นยาพัฒนาจากสมุนไพร (ข.) หรือผลิตภัณฑ์สมุนไพรเพื่อสุขภาพ (ค.)ดูเส้นทางต่อยอด