สมุนไพรในตำรับที่จดแจ้งได้
เทียนข้าวเปลือก
Sweet Fennel
Foeniculum vulgare Mill.
- วงศ์
- วงศ์ผักชี (Umbelliferae)
- ส่วนที่ใช้
- ผล
- ชื่อเครื่องยา
- Foeniculi Dulcis Fructus
- ในประกาศ
- อยู่ใน 20 ตำรับที่จดแจ้งได้ (5 ตำรับเป็นแคปซูล)
ตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย (THP)
สารสำคัญและเกณฑ์คุณภาพของเทียนข้าวเปลือก
สรุปจากบท Sweet Fennel ในตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย ของกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ซึ่งใช้เป็นเกณฑ์ตรวจวัตถุดิบผลแห้ง
ตำราไม่ได้กำหนดปริมาณสารสำคัญขั้นต่ำสำหรับสมุนไพรตัวนี้ ใช้เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบด้านล่างในการตรวจรับ
องค์ประกอบสำคัญ
- น้ำมันหอมระเหย มี anethole, estragole และ fenchone เป็นหลัก
- อื่น ๆ ฟลาโวนอยด์
เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบ
| สิ่งแปลกปลอม | ไม่เกิน 1.5% w/w |
| เถ้ารวม | ไม่เกิน 9.0% w/w |
| เถ้าที่ไม่ละลายในกรด | ไม่เกิน 0.7% w/w |
| สารสกัดที่ละลายในเอทานอล | ไม่น้อยกว่า 7.0% w/w |
| น้ำมันหอมระเหย | ไม่น้อยกว่า 2.0% v/w |
การเก็บรักษา: เก็บในภาชนะปิดสนิท ควรเป็นโลหะหรือแก้ว ป้องกันแสง ในที่เย็นและแห้ง
ที่มา: Thai Herbal Pharmacopoeia กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ (ฉบับออนไลน์ เข้าถึง 21 ต.ค. 2569)อ่านบทเต็มใน THP
ตำรับที่ใช้เทียนข้าวเปลือก
20 ตำรับที่มีเทียนข้าวเปลือกเป็นส่วนประกอบ
กดชื่อตำรับเพื่อดูสูตร ขนาดและวิธีใช้ และข้อความบนฉลากตามประกาศ
- ยาประสะเปราะใหญ่ถอนพิษตานซางสำหรับเด็ก ซึ่งมีอาการ ปวดท้อง ท้องอืดท้องเฟ้อ ถ่ายเหลวกะปริดกะปรอย เบื่ออาหาร เป็นต้น
- ยามันทธาตุบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ แก้ธาตุไม่ปกติ
- ยามหาจักรใหญ่แก้ลมซาง แก้อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ
- ยาริดสีดวงมหากาฬบรรเทาอาการริดสีดวงทวารหนัก
- ยาบำรุงโลหิตบำรุงโลหิต
- ยาประสะเปราะใหญ่ถอนพิษตานซางสำหรับเด็ก ซึ่งมีอาการ ปวดท้อง ท้องอืดท้องเฟ้อ ถ่ายเหลวกะปริบกะปรอย เบื่ออาหาร เป็นต้น
- ยาประสะเปราะใหญ่ถอนพิษตานซางสำหรับเด็ก ซึ่งมีอาการ ปวดท้อง ท้องอืดท้องเฟ้อ ถ่ายเหลวกะปริดกะปรอย เบื่ออาหาร เป็นต้น
- ยาหอมอินทจักร์แก้ลมบาดทะจิต แก้คลื่นเหียนอาเจียน แก้ลมจุกเสียด
- ยาหอมอินทจักร์แก้ลมบาดทะจิต แก้คลื่นเหียนอาเจียน แก้ลมจุกเสียด
- ยาหอมเทพจิตรแก้ลมกองละเอียด ที่ทำให้มีอาการวิงเวียน สวิงสวาย ใจสั่น เป็นต้น และบำรุงดวงจิตให้แช่มชื่น
- ยากำลังราชสีห์ สูตร 1บำรุงโลหิต
- ยากำลังราชสีห์ สูตร 2บำรุงโลหิต บำรุงร่างกาย
- ยาหอมนวโกฐแก้ลมวิงเวียน คลื่นเหียน อาเจียน (ลมจุกแน่นในอก) ในผู้สูงอายุ แก้ลมปลายไข้ (หลังจากฟื้นไข้แล้ว ยังมีอาการ เช่น คลื่นเหียน วิงเวียน เบื่ออาหาร ท้องอืด และอ่อนเพลีย)
- ยามันทธาตุบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ แก้ธาตุไม่ปกติ
- ยามหาจักรใหญ่แก้ลมซาง แก้อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ
- ยาหอมทิพโอสถแก้ลมวิงเวียน
- ยาน้ำมันมหาจักร สูตร 1ทาแก้ปวดเมื่อยตามร่างกาย รักษาแผลสด แผลเปื่อยลาม ยอนหูแก้คัน
- ยาน้ำมันมหาจักร สูตร 2ทาแก้ปวดเมื่อยตามร่างกาย รักษาแผลสด แผลเปื่อยลาม ยอนหูแก้คัน
- ยาแก้ไอไม่มีเสมหะ สูตร 3แก้ไอที่ไม่มีเสมหะ
- ยาบำรุงโลหิตบำรุงโลหิต
ศักยภาพการพัฒนา
ต่อยอดเทียนข้าวเปลือกเป็นผลิตภัณฑ์กับกลุ่ม TIBD
อยู่ในตำรับที่จดแจ้งได้20 ตำรับใช้เป็นตัวยาในตำรับผสม
เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบตาม THP5 หัวข้อใช้ตรวจรับวัตถุดิบก่อนผลิต
สารสำคัญที่ตำรากำหนดปริมาณไม่กำหนดตรวจคุณภาพด้วยเกณฑ์วัตถุดิบ
ตรวจวิเคราะห์ในกลุ่มVISBIOวิเคราะห์สารระเหยด้วย GC-MS
ต่อยอดได้ 3 ทาง 1ยื่นจดแจ้งตามตำรับ2ปรับสูตรแล้วยื่นแจ้งรายละเอียด3พัฒนาเป็นยาพัฒนาจากสมุนไพร (ข.) หรือผลิตภัณฑ์สมุนไพรเพื่อสุขภาพ (ค.)ดูเส้นทางต่อยอด
VISBIO · ห้องปฏิบัติการในกลุ่ม
วิเคราะห์สารระเหยด้วย GC-MS
องค์ประกอบของน้ำมันหอมระเหย ซึ่งเป็นกลุ่มสารหลักที่ตำราระบุสำหรับสมุนไพรตัวนี้
- เทคนิค
- GC-MS
- ค่าบริการ
- สอบถามราคากับทีม
สกัดและผลิตที่ K-API
โรงงานในกลุ่ม TIBD ได้รับใบอนุญาตผลิตผลิตภัณฑ์สมุนไพรจาก อย. สกัดวัตถุดิบและผลิตต่อได้ในกลุ่มเดียวกัน
ดูโรงงาน K-APITIBD · ปรึกษาวางแผนผลิตภัณฑ์จากเทียนข้าวเปลือก
ตรวจว่าสูตรที่ต้องการเข้าข่ายจดแจ้ง แจ้งรายละเอียด หรือขึ้นทะเบียน แล้วเตรียมเอกสารยื่น
คุยกับทีมทาง LINE