สมุนไพรในตำรับที่จดแจ้งได้
โกฐเขมา
Atractylodes Lancea Rhizome
Atractylodes lancea (Thunb.) DC.
- วงศ์
- วงศ์ทานตะวัน (Compositae)
- ส่วนที่ใช้
- เหง้า
- ชื่อเครื่องยา
- Atractylodis Lanceae Rhizoma Atractylodes Lancea Rhizome
- ชื่ออื่น
- โกฐหอม, Swordlike Atractylodes Rhizome
- ในประกาศ
- อยู่ใน 31 ตำรับที่จดแจ้งได้ (11 ตำรับเป็นแคปซูล)
ตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย (THP)
สารสำคัญและเกณฑ์คุณภาพของโกฐเขมา
สรุปจากบท Stomachic Atractylodes Lancea Rhizome ในตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย ของกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ซึ่งใช้เป็นเกณฑ์ตรวจวัตถุดิบเหง้าแห้ง
ตำราไม่ได้กำหนดปริมาณสารสำคัญขั้นต่ำสำหรับสมุนไพรตัวนี้ ใช้เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบด้านล่างในการตรวจรับ
องค์ประกอบสำคัญ
- น้ำมันหอมระเหย มี atractylodin และ β-eudesmol เป็นหลัก
- อื่น ๆ เซสควิเทอร์พีนอยด์ (เช่น atractylenolides) ไตรเทอร์พีนอยด์ และสเตอรอล
เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบ
| สิ่งแปลกปลอม | ไม่เกิน 7.0% w/w |
| เถ้ารวม | ไม่เกิน 7.0% w/w |
| เถ้าที่ไม่ละลายในกรด | ไม่เกิน 1.5% w/w |
| สารสกัดที่ละลายในน้ำ | ไม่น้อยกว่า 35.0% w/w |
| สารสกัดที่ละลายในเอทานอล | ไม่น้อยกว่า 12.0% w/w |
| น้ำมันหอมระเหย | ไม่น้อยกว่า 1.4% v/w |
การเก็บรักษา: เก็บในภาชนะปิดสนิท ควรเป็นโลหะหรือแก้ว ป้องกันแสง ในที่เย็นและแห้ง
ที่มา: Thai Herbal Pharmacopoeia กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ (ฉบับออนไลน์ เข้าถึง 21 ต.ค. 2569)อ่านบทเต็มใน THP
ตำรับที่ใช้โกฐเขมา
31 ตำรับที่มีโกฐเขมาเป็นส่วนประกอบ
กดชื่อตำรับเพื่อดูสูตร ขนาดและวิธีใช้ และข้อความบนฉลากตามประกาศ
- ยาจันทลีลาบรรเทาอาการไข้ตัวร้อน ไข้เปลี่ยนฤดู
- ยาประสะเปราะใหญ่ถอนพิษตานซางสำหรับเด็ก ซึ่งมีอาการ ปวดท้อง ท้องอืดท้องเฟ้อ ถ่ายเหลวกะปริดกะปรอย เบื่ออาหาร เป็นต้น
- ยาปราบชมพูทวีปบรรเทาอาการหวัดในระยะแรก และอาการที่เกิดจากการแพ้อากาศ
- ยาธาตุบรรจบบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ บรรเทาอาการอุจจาระธาตุพิการ ท้องเสียชนิดที่ไม่เกิดจากการติดเชื้อ เช่น อุจจาระไม่เป็นมูกหรือมีเลือดปน และท้องเสียชนิดที่ไม่มีไข้
- ยาวิสัมพยาใหญ่บรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ จุกเสียด
- ยามันทธาตุบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ แก้ธาตุไม่ปกติ
- ยามหาจักรใหญ่แก้ลมซาง แก้อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ
- ยาธรณีสันฑะฆาตแก้กษัยเส้น เถาดาน ท้องผูก
- ยาสหัศธาราขับลมในเส้น แก้โรคลมกองหยาบ
- ยาประสะผลสมอไทยแก้ลมพานไส้ แก้ท้องผูกเป็นพรรดึก
- ยาบำรุงโลหิตบำรุงโลหิต
- ยาจันทลีลาบรรเทาอาการไข้ตัวร้อน ไข้เปลี่ยนฤดู
- ยาจันทลีลาบรรเทาอาการไข้ตัวร้อน ไข้เปลี่ยนฤดู
- ยาประสะเปราะใหญ่ถอนพิษตานซางสำหรับเด็ก ซึ่งมีอาการ ปวดท้อง ท้องอืดท้องเฟ้อ ถ่ายเหลวกะปริบกะปรอย เบื่ออาหาร เป็นต้น
- ยาประสะเปราะใหญ่ถอนพิษตานซางสำหรับเด็ก ซึ่งมีอาการ ปวดท้อง ท้องอืดท้องเฟ้อ ถ่ายเหลวกะปริดกะปรอย เบื่ออาหาร เป็นต้น
- ยาหอมอินทจักร์แก้ลมบาดทะจิต แก้คลื่นเหียนอาเจียน แก้ลมจุกเสียด
- ยาหอมอินทจักร์แก้ลมบาดทะจิต แก้คลื่นเหียนอาเจียน แก้ลมจุกเสียด
- ยาปราบชมพูทวีปบรรเทาอาการหวัดในระยะแรก และอาการที่เกิดจากการแพ้อากาศ
- ยาหอมเทพจิตรแก้ลมกองละเอียด ที่ทำให้มีอาการวิงเวียน สวิงสวาย ใจสั่น เป็นต้น และบำรุงดวงจิตให้แช่มชื่น
- ยากำลังราชสีห์ สูตร 1บำรุงโลหิต
- ยาธาตุบรรจบบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ บรรเทาอาการอุจจาระธาตุพิการ ท้องเสียชนิดที่ไม่เกิดจากการติดเชื้อ เช่น อุจจาระไม่เป็นมูกหรือมีเลือดปน และท้องเสียชนิดที่ไม่มีไข้
- ยาธาตุบรรจบบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ บรรเทาอาการอุจจาระธาตุพิการ ท้องเสียชนิดที่ไม่เกิดจากการติดเชื้อ เช่น อุจจาระไม่เป็นมูกหรือมีเลือดปน และท้องเสียชนิดที่ไม่มีไข้
- ยาหอมนวโกฐแก้ลมวิงเวียน คลื่นเหียน อาเจียน (ลมจุกแน่นในอก) ในผู้สูงอายุ แก้ลมปลายไข้ (หลังจากฟื้นไข้แล้ว ยังมีอาการ เช่น คลื่นเหียน วิงเวียน เบื่ออาหาร ท้องอืด และอ่อนเพลีย)
- ยาวิสัมพยาใหญ่บรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ จุกเสียด
- ยามันทธาตุบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ แก้ธาตุไม่ปกติ
- ยามหาจักรใหญ่แก้ลมซาง แก้อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ
- ยาธรณีสันฑะฆาตแก้กษัยเส้น เถาดาน ท้องผูก
- ยาหอมทิพโอสถแก้ลมวิงเวียน
- ยาประสะผลสมอไทยแก้ลมพานไส้ แก้ท้องผูกเป็นพรรดึก
- ยาบำรุงโลหิตบำรุงโลหิต
- ยาสุวรรณเกษราบำรุงครรภ์ แก้ไข้ในครรภ์รักษา
ศักยภาพการพัฒนา
ต่อยอดโกฐเขมาเป็นผลิตภัณฑ์กับกลุ่ม TIBD
อยู่ในตำรับที่จดแจ้งได้31 ตำรับใช้เป็นตัวยาในตำรับผสม
เกณฑ์คุณภาพวัตถุดิบตาม THP6 หัวข้อใช้ตรวจรับวัตถุดิบก่อนผลิต
สารสำคัญที่ตำรากำหนดปริมาณไม่กำหนดตรวจคุณภาพด้วยเกณฑ์วัตถุดิบ
ตรวจวิเคราะห์ในกลุ่มVISBIOวิเคราะห์สารระเหยด้วย GC-MS
ต่อยอดได้ 3 ทาง 1ยื่นจดแจ้งตามตำรับ2ปรับสูตรแล้วยื่นแจ้งรายละเอียด3พัฒนาเป็นยาพัฒนาจากสมุนไพร (ข.) หรือผลิตภัณฑ์สมุนไพรเพื่อสุขภาพ (ค.)ดูเส้นทางต่อยอด
VISBIO · ห้องปฏิบัติการในกลุ่ม
วิเคราะห์สารระเหยด้วย GC-MS
องค์ประกอบของน้ำมันหอมระเหย ซึ่งเป็นกลุ่มสารหลักที่ตำราระบุสำหรับสมุนไพรตัวนี้
- เทคนิค
- GC-MS
- ค่าบริการ
- สอบถามราคากับทีม
สกัดและผลิตที่ K-API
โรงงานในกลุ่ม TIBD ได้รับใบอนุญาตผลิตผลิตภัณฑ์สมุนไพรจาก อย. สกัดวัตถุดิบและผลิตต่อได้ในกลุ่มเดียวกัน
ดูโรงงาน K-APITIBD · ปรึกษาวางแผนผลิตภัณฑ์จากโกฐเขมา
ตรวจว่าสูตรที่ต้องการเข้าข่ายจดแจ้ง แจ้งรายละเอียด หรือขึ้นทะเบียน แล้วเตรียมเอกสารยื่น
คุยกับทีมทาง LINE